Kico ‘Mediation’ ta encera?

Den nos bida priva y profesional tin biaha hende ta haya nan mes den un intercambio di palabra cu ta yega na dado momento den un discusion y pleito.  Y e hende ta stop di papiacu otro. Un conflicto ta nace. Un conflicto por daña e relacionentre amigo-, trahadonan, trahado y hefe, bisiña of te hasta den un famia. Tin biaha e hende no sa mas kico nan tin cu hacipa resolve e conflicto. E ora e conflicto ta sigui sin solucion. Asina un bon relacion bo tabata tin hopi aña ta wordo daña. Un conflicto por ta hopi emocional pa hende principalmente, si ta un conflicto na trabou, den un famia of cu un bisiña. Si ningun hende ta haci algo pa resolve e conflicto, e ta sigui y e consecuencianan por ta grandi. Tin biaha hende ta bira malo, nan no por traha mas y ta tuma AO of nan ta tuma retiro  for di trabao.

Intermediacion (‘Mediation’) ta un manera di resolve un conflicto. Si hende mes no sa kico pa haci nan ta acerca un mediado (mediator) pa yuda nan. Un mediado (mediator) ta independiente y e ta percura cu un conflicto entre hende nan ta wordo adresa y e hende mes ta busca un solucion pa nan conflicto. E mediado (mediator) no ta tuma parti, e ta uzaintervencion-/habilidadnan pa yuda hende compronde otromas miho y asina yega na un solucion pa nan conflicto.

Tin momento di un consulta of negociacion cu bo ta sinti e otro persona ta keda riba su punto y no kier wak bo banda di e situacion. Pero boso no tin un conflicto ainda. Den un situacion asina habilidadnan di intermediacion por yuda tambepa “get back on track” cu un combersacion of negociacion.

Cu habilidadnan di intermediacion hende por resolve un conflicto of percura cu un situacion no ta bira un conflicto y nita escala.

Kico ta e diferencia entre asistencia di Intermediacion(Mediation) di un abogado y un decision di Corte?

E parti positivo di intermediacion ta cu e solucion ta bin di e hende mes. Na ta keda “in the driver’s seat”. Nan mes a of ta dicidi si un solucion ta bon pa resolve nan conflicto of no. Si tin emocion durante e procesonan di intermediacion nan ta wordo adresa.  E gasto pa un mediado (mediator) ta hopi mas abou compara cu un tarifa di un abogado. Y na final e solucionta resolve e conflicto. Hende tin mas comprension pa otro y e relacion a keda drecha/coregi pa futuro.

Ora hende ta bay un abogado of corte nan mes no tin control mas riba nan conflicto. E abogado ta haci e conflicto den un proceso huridico y un hues ta dicidi riba ley. Emocion of oportunidad pa negociacionnan no ta posibel mas ora un abogado of hues a wordo acerca.

Den e proceso di intermediacion hende por papia riba locual ta importante pa nan yega na un solucion pa nan conflicto bau di e guia di un mediado independiente. E mediado (mediator) t’ey pa guia e proceso di intermediacion y ta percura cu tur hende ta haya su oportunidad di papia. Si hende ta haciacuerdonan e mediado (mediator) ta percura cu nan ta wordohancra den un acuerdo di conciliacion.

Aruba su mes un ‘Basis Opleiding Mediation Aruba en Specialisatie Mediation in Strafzaken Aruba, erkende opleiding tot mediator en of mediator in strafzaken’.

Aruba por ta chikito, pero tin compania di otro pais cu tainverti aki. Na otro pais por ehempel Merca, Hulanda y China intermediacion (mediation) ta algo cu ta wordo preferi promecu bay corte. Intermediacion (mediation) ta wordo uza, pasobra a wordo realisa cu mantencion di un relacion y drechamento di un relacion ta importante pa bay dilanti den nos bida priva, economico y administrativo.

Na januari 2018 Tribunal di Husticia (Hof van Justitie) naAruba a cuminsa cu referencia di cierto casonan pa intermediacion (mediation). Pa un hues referi un caso na un mediado, e mediado  mester ta un mediado registra (‘register mediator’). Pa Aruba lo ta importante pa tin mediadonan local (local mediators). Nan ta conoci cu e comunidad di Aruba y esey ta yuda haci e trabou como mediado (mediator) mas flexibel.

E formacion den habilidadnan di intermediacion (opleidingmediationvaardigheden), curso di formacion acredita pa converti su mes den mediado (erkende opleiding tot mediator) ta wordo treci na Aruba pa comunidad  profesional.

Pakico?

Mayoria di biaha profesional nan tin cu sali for di isla y tin cu haci hopi gastonan pa sigui un formacion of educacionsuperior (opleiding of un bijscholing). Pasobra cu e ta importante pa comunidad di Aruba sigui bay dilanti, hunto cu tur otro pais.  E idea a nace pa desaroya e curso pa profesional(nan) di Aruba. E curso ta duna profesionalnan naAruba mes, un oportunidad cu e profesional cu ta haci e cursona Hulanda of Curaçao.

E fecha di e Basis opleiding mediation Aruba ta dia 16 di november 2026 te cu 23 di november 2026.

E fecha di e ‘specialisatie Mediation in Strafzaken Aruba’ ta for di dia 24 di november 2026 te cu dia 27 di november 2026 y ta wordo duna hunto cu sra. Lisette Poppen y sra mr. Simona La Fleur cu ta mediadonan. ‘Mediators in Strafzaken naCuraçao’ y miembro di CMA. Durante e cursonan, sra Lupita Bernabela y coleganan ta duna nan servicio na e participantenan como actornan den formacion(trainingsacteurs).

Pa mas informacion check e website www.mediation-tis.com of manda un e-mail pa info@mediation-tis.com, si tin pregunta(nan) of yama cel.: +297 7477004.

Trainers di e curso:

Barbara Abdoelkariem a nace na Hulanda y tin su roots di Arubiano y Surinam. Na e momento aki Barbara ta un huristacu tin hopi experencia, tanto na Hulanda y na Aruba. Barbara ta specialisa den derecho ambiental (Omgevingsrecht), Ley di Legislacion Social y Participacion (Sociale wetgeving en Participatiewet).

For di 2016 Barbara ta un mediado (mediator) y e ta registrana ‘Mediation Federatie Nederland’ (MFN) y ‘Alternative Dispute Resolution’ (ADR). Tambe Barbara ta miembro di ‘Caribbean Mediators Association’ (CMA) y ta registra naCorte di Prome Instancia (Gerecht in Eerste Aanleg) na Aruba como mediado (mediator). Barbara ta un mediado (mediator) cu ta specialisa den Intermediacion familiar, asuntonancompleho di divorcio-, laboral-, bisiña- y gubernamental. Barbara tambe ta trainer y a yega di duna training di habilidad- y tayernan di intermediacion pa profesional nan porehempel ambtenaar-, Arbo-artsen, leidinggevenden y trahadonan. For di aña 2018 Barbara tin su mes un ‘mediation- en scheidingspraktijk’, “Talking Is Solving” na Amsterdam.

Y na 2025 Barbara a lanta e fundacion ‘Foundation Mediators and Translators’ (FMTA). E Fundacion tin mediado- y traductornan cu t’ey pa duna nan servicionan di intermediacion na comunidad di Aruba. Ora un hende no ta domina idioma Papiamento un traductor por duna serviciodurante e intermediacion p’asina e tambe por expresa su mes.

 

Share:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *